Sofy Togo vintage
Togo należy do najbardziej rozpoznawalnych projektów Michela Ducaroya i pozostaje w kolekcji Ligne Roset nieprzerwanie od ponad pięciu dekad. Zaprojektowany w 1973 roku model powstał w okresie intensywnych zmian we francuskim wzornictwie, kiedy rozwój nowych tworzyw i technologii produkcji pozwolił projektantom odejść od tradycyjnej konstrukcji mebla tapicerowanego.
Historia Togo zaczyna się jednak znacznie wcześniej niż w 1973 roku. Michel Ducaroy urodził się w 1925 roku w rodzinie związanej z projektowaniem i produkcją mebli. Rodzinne przedsiębiorstwo realizowało zarówno prywatne wnętrza, jak i większe zamówienia obejmujące statki pasażerskie, wystawy oraz budynki publiczne. Ducaroy studiował w École Nationale des Beaux Arts w Lyonie, zdobywał doświadczenie w rodzinnej firmie, a w 1952 roku rozpoczął samodzielną działalność projektową. Z firmą Roset związał się dwa lata później.
Współpraca przypadła na moment zasadniczej zmiany w sposobie projektowania mebli. W latach 60. pojawiły się materiały, które pozwalały inaczej myśleć o konstrukcji siedziska: pianki o różnych właściwościach, watoliny oraz termoformowane tworzywa sztuczne. Ducaroy należał do projektantów, którzy potraktowali je jako samodzielne tworzywo konstrukcyjne.
W 1968 roku zaprojektował Adria, jedno z pierwszych niskich, modułowych siedzisk wykonanych w całości z pianki. Później powstały między innymi Kali, Safi i Marsala. Kolejne projekty coraz wyraźniej odchodziły od klasycznej sofy opartej na stelażu i nogach. Ducaroy badał możliwość budowania całego siedziska z materiałów miękkich, a rozwój technologii produkcji pozwalał realizować rozwiązania, które dekadę wcześniej byłyby znacznie trudniejsze do wykonania.
Jedna z najbardziej charakterystycznych form XX-wiecznego wzornictwa miała jednak wyjątkowo prozaiczne źródło.
PARYŻ, 1973
Togo zostało zaprezentowane w 1973 roku podczas Salon des Arts Ménagers w Paryżu. W kontekście ówczesnego rynku meblowego jego wygląd był radykalny. Sofa nie miała podstawy, nóg ani widocznego stelaża. Siedzisko znajdowało się tuż nad podłogą, a jego powierzchnia była celowo pofałdowana.
Pierwsza reakcja nie była jednoznacznie entuzjastyczna. Forma wzbudzała sceptycyzm właśnie dlatego, że podważała podstawowe wyobrażenie o konstrukcji sofy. Największym zaskoczeniem był brak tradycyjnej podstawy. Togo wyglądało bardziej jak ogromna, precyzyjnie uformowana poduszka niż mebel zbudowany według znanych reguł.
W tym samym roku Ducaroy otrzymał za Togo Prix René Gabriel, francuską nagrodę ustanowioną w 1950 roku dla projektantów tworzących nowoczesne, innowacyjne i demokratyczne wzornictwo. Dwa lata wcześniej wyróżnienie otrzymał Pierre Paulin.
Rok 1973 okazał się przełomowy również dla samego producenta. To właśnie wtedy oficjalnie powstała marka Ligne Roset.
Historia przedsiębiorstwa była wówczas znacznie dłuższa. Rodzina Roset zajmowała się produkcją mebli od XIX wieku, a w okresie powojennym firma realizowała duże zamówienia dla sektora publicznego. Wyposażała między innymi francuskie uniwersytety w Paryżu, Grenoble i Chambéry, audytoria INSA w Lyonie oraz kampus Antony pod Paryżem.
Na początku lat 70. Jean Roset dostrzegł zmianę zachodzącą we francuskim społeczeństwie i kulturze mieszkania. Firma zaczęła kierować uwagę w stronę prywatnych wnętrz oraz współpracy z projektantami. Togo pojawiło się dokładnie w momencie tej transformacji.
SOFA DLA INNEGO SPOSOBU ŻYCIA
Francja początku lat 70. wyglądała inaczej niż dekadę wcześniej. Po wydarzeniach maja 1968 roku zmieniały się relacje społeczne, moda, muzyka, grafika, architektura i sposób myślenia o prywatnej przestrzeni. Młodsze pokolenie coraz mniej potrzebowało salonu zbudowanego wokół reprezentacyjnego kompletu mebli.
Zmieniało się również samo siedzenie.
Niskie fotele, poduchy, modułowe układy i miękkie formy odpowiadały mniej formalnemu sposobowi korzystania z mieszkania. W tym samym okresie eksperymentowali z nim również inni europejscy projektanci. Kilka lat wcześniej pojawił się Sacco autorstwa Piera Gattiego, Cesare Paoliniego i Franco Teodoro, a Pierre Paulin rozwijał swoje organiczne siedziska dla Artifort. Projektanci coraz częściej traktowali ciało i jego naturalne pozycje jako punkt wyjścia dla formy.
Togo należało do tego świata, ale wypracowało własny język.
Nie wymuszało wyprostowanej pozycji. Nisko położone, głębokie siedzisko zachęcało do oparcia całego ciała, siedzenia bokiem, wyciągnięcia nóg albo zajęcia miejsca blisko podłogi. Moduły można było rozdzielać, łączyć i ustawiać zależnie od sytuacji. Salon przestawał być kompozycją ustawioną raz na zawsze. Nieformalny charakter nowych mebli Roset znalazł odbicie również we francuskiej kulturze popularnej. Claire Bretécher, jedna z najważniejszych francuskich autorek komiksowych tego okresu, przedstawiała bohaterów swoich „Les Frustrés” rozłożonych na niskich siedziskach Roset. Sama marka wspomina ten okres jako czas, w którym była postrzegana jako niekonwencjonalna, a nawet subwersywna.
Reklama również odchodziła od mieszczańskiej wizji salonu. Jedną z kampanii Roset przygotowanych przez Jacques’a Séguélę tworzył obraz kobiety siedzącej po turecku na sofie i łuskającej groszek. Był to świadomy kontrast wobec wcześniejszego sposobu przedstawiania eleganckiego wnętrza i jego użytkowników.
Togo idealnie wpisywało się w tę zmianę. Projekt Ducaroya nie próbował wyglądać jak unowocześniona wersja tradycyjnej kanapy. Proponował inny sposób korzystania z przestrzeni.
FORMA, KTÓREJ NIE TRZEBA BYŁO PROJEKTOWAĆ PONOWNIE
W historii wzornictwa wiele projektów pozostaje rozpoznawalnych, mimo że ich produkcja dawno się zakończyła. Przypadek Togo jest inny. Model pozostaje w ciągłej ofercie Ligne Roset ponad pięćdziesiąt lat po premierze. Producent podaje, że sprzedano ponad 1,2 miliona egzemplarzy. Podstawowa idea konstrukcyjna Ducaroya przetrwała kolejne zmiany stylistyczne, od późnego modernizmu i eksperymentów lat 70., przez estetykę kolejnych dekad, aż po współczesne wnętrza.
Ducaroy nie zakończył swojej pracy na Togo. W następnych latach projektował dla Ligne Roset między innymi Kashima, Dianthus, Armelle, Anaïs, Brigantin, Ketch, Carol, Amadeus i Yoko. Na emeryturę przeszedł w 1986 roku po ponad dwóch dekadach współpracy z firmą. Zmarł w Lyonie w 2009 roku.
Żaden z tych projektów nie osiągnął jednak kulturowej rozpoznawalności Togo.
DRUGIE ŻYCIE TOGO
Szczególnie interesujące jest to, że Togo nie pozostało wyłącznie symbolem lat 70. Po kilku dekadach projekt ponownie zaczął pojawiać się bardzo intensywnie we współczesnych wnętrzach, magazynach poświęconych designowi oraz kulturze wizualnej.
Jego obecny renesans różni się od pierwszej popularności. W latach 70. Togo reprezentowało zmianę sposobu mieszkania i eksperyment z nowymi technologiami. Dzisiaj funkcjonuje jednocześnie jako nadal produkowany projekt Ligne Roset i poszukiwany obiekt vintage.
Starsze egzemplarze mają przy tym cechę, której nie można odtworzyć samym wyborem modelu. Pochodzą z konkretnego okresu produkcji. Ich piankowe konstrukcje, oznaczenia, sposób wykonania i zachowane elementy dokumentują kolejne dekady historii Togo.
Współczesna popularność projektu wykroczyła również poza środowisko kolekcjonerów designu. Togo regularnie pojawia się w publikowanych wnętrzach projektantów, artystów i przedstawicieli świata mody. Architectural Digest dokumentował egzemplarze należące między innymi do Kelly Wearstler, Lenny’ego Kravitza czy Colmana Domingo. Charakterystyczna sylwetka stała się jednocześnie niezwykle łatwo rozpoznawalna w mediach społecznościowych.
Paradoks polega na tym, że projekt stworzony w 1973 roku jako radykalne odejście od konwencjonalnej sofy zaczął funkcjonować pół wieku później w zupełnie nowym obiegu wizualnym. Zmieniły się wnętrza, moda i sposób odkrywania designu. Togo pozostało niemal natychmiast rozpoznawalne.
TOGO VINTAGE W MAYBEL
Oferowane przez maybel egzemplarze Togo pochodzą z oryginalnej produkcji z lat 1980–2000. Każdy z nich jest pozyskiwany i poddawany renowacji we współpracy z wyspecjalizowaną paryską galerią zajmującą się francuskim designem vintage. Przed rozpoczęciem prac weryfikowane są oznaczenia producenta, proporcje, konstrukcja, materiały oraz detale wykonania właściwe dla Togo i okresu jego produkcji.
Renowacja prowadzona jest indywidualnie dla każdego egzemplarza i rozpoczyna się od oceny stanu jego piankowej konstrukcji. Oryginalne wypełnienie jest zachowywane, a ewentualne ubytki uzupełniane w zakresie wymaganym dla przywrócenia właściwej formy i komfortu siedzenia. Spodnia część siedziska jest oczyszczana i konserwowana, z zachowaniem oryginalnego dna oraz metki producenta, pod warunkiem, że występuje w danym egzemplarzu. Ostatnim etapem jest odtworzenie tapicerki zgodnie z charakterystycznym dla projektu sposobem prowadzenia przeszyć, pikowania i formowania fałd. Materiał oraz kolor wybierane są indywidualnie przed rozpoczęciem realizacji. Do renowacji wykorzystywane są tkaniny pochodzące z renomowanych europejskich manufaktur oraz skóry naturalne z wyselekcjonowanych włoskich garbarni.
Każdy egzemplarz zachowuje swoją oryginalną konstrukcję Ligne Roset oraz właściwe dla okresu produkcji cechy. Różnice pomiędzy poszczególnymi obiektami są naturalną konsekwencją ich wieku, historii użytkowania oraz zmian w produkcji Togo na przestrzeni kolejnych dekad. Zdjęcia prezentowane w ofercie przedstawiają przykładowe warianty wykończenia i pozwalają ocenić charakter poszczególnych materiałów oraz kolorów. Skóry naturalne i tkaniny mogą różnić się fakturą, odcieniem oraz sposobem układania się na powierzchni. Różnice te wynikają również z indywidualnych cech każdego egzemplarza vintage.
Prace renowacyjne rozpoczynają się dopiero po przyjęciu zamówienia do realizacji. Każdy egzemplarz przygotowywany jest indywidualnie według specyfikacji wybranej przez klienta, obejmującej konkretny materiał i kolor tapicerki. Na tej podstawie przygotowywana i dopasowywana jest nowa tapicerka dla zamówionego egzemplarza Togo. Z tego względu obiekty przygotowane na indywidualne zamówienie nie podlegają zwrotowi. Przed złożeniem zamówienia zachęcamy do dokładnego zapoznania się z dostępnymi materiałami i kolorami. Na życzenie udostępniamy wzorniki tkanin i skór, pozwalające ocenić ich kolor, fakturę i właściwości przed podjęciem ostatecznej decyzji.
Oferujemy profesjonalną usługę „white glove delivery”, obejmującą transport oraz wniesienie obiektu do wnętrza na terenie Polski oraz do większości krajów europejskich, w tym Europy Zachodniej, Środkowej i Wschodniej, również poza granicami Unii Europejskiej. Koszt transportu ustalany jest indywidualnie w zależności od miejsca dostawy, wymiarów oraz specyfiki obiektu. W celu uzyskania wyceny prosimy o kontakt z maybel pod adresem hello@maybel.pl.
Szczegółowe zasady użytkowania, czyszczenia i konserwacji dostępne są w instrukcji pielęgnacji przypisanej do oferty.